1

2

3

4

5

 

Czym są finanse

Procesy, które związane są z gromadzeniem, rozporządzaniem i wydawaniem pieniędzy lub lub jego surogatów określane są terminem finanse. Finanse odgrywają kilka podstawowych funkcji. Jedną z nich jest zatrzymywanie lub napędzanie wzrostu gospodarczego. Finanse pełnią także funkcję fiskalną, kontrolną i rozdzielczą. Finanse możemy podzielić na finanse publiczne. Do finansów publicznych zaliczymy finanse należące do państwa i samorządów. Finanse publiczne zajmują się gromadzeniem i pobieraniem środków publicznych. Do sektora finansów publicznych należą między innymi takie instytucje jak: Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Narodowy Fundusz Zdrowia czy państwowe uczelnie. Finanse publiczne pozwalają na wypełnianie przez państwo jego obowiązków społecznych. Do wypełnienia tych zobowiązań państwo potrzebuje pieniędzy. Finanse publiczne pochodzą więc między innymi z płaconych przez nas podatków. Kontrolę na finansami publicznymi sprawuje Ministerstwo Finansów. Do rodzaju finansów zaliczamy także finanse gospodarstw domowych. Finanse gospodarstw domowych obejmują wydatki związane z edukacją, zakup różnorodnych dóbr materialnych oraz inwestowanie zgromadzonych oszczędności. Do finansów należą również finanse bankowe, finanse przedsiębiorstw i ubezpieczeń.

Sposoby lokowania oszczędności

Wraz ze spadkiem oprocentowania kont oszczędnościowych oraz lokat bankowych coraz więcej osób poszukuje innych, ale bezpiecznych sposobów lokowania swoich oszczędności. Polacy poszukują nie tylko możliwości bezpiecznego ulokowania oszczędności, ale również chcą je lokować w takich produktach, które zapewnią jak najwyższy zysk. Takie osoby najczęściej lokują swoje pieniądze w funduszach, które inwestują w obligacje, wykupują obligacje Skarbu Państwa lub inwestują w inwestycyjne fundusze pieniężne. Inwestycyjne fundusze pieniężne są w chwili obecnej jednym z najbardziej bezpiecznych funduszy inwestycyjnych. Swoje oszczędności możemy również zainwestować w detaliczne obligacje skarbowe lub w fundusze obligacji. Wszystkie te sposoby inwestowania oszczędności są bardzo bezpieczne. Nie zawsze jednak w ślad za bezpieczeństwem podąża korzystne oprocentowanie. Alternatywnym, ale jeszcze mało popularnym sposobem oszczędzania są produkty strukturyzowane. Produkty strukturyzowane dają naszym pieniądzom bezpieczeństwo takie samo, jak to, które zapewnia nam bank. Z drugiej strony produkty te zapewniają nam również wysokie zyski. Produkty strukturyzowane mają w swojej ofercie banki, które proponują klientom strukturyzowane lokaty, duże firmy zajmujące się doradztwem finansowym oraz firmy ubezpieczeniowe.

Bankowy Fundusz Gwarancyjny

Każda osoba, która lokuje swoje oszczędności w banku myśli przede wszystkim o tym, czy pieniądze, które ulokowała w banku są bezpieczne. Wszelkie rodzaje depozytów bankowych w Polsce objęte są gwarancją, której udziela Bankowy Fundusz Gwarancyjny. BFG obejmuje swoją gwarancją lokaty, które zostały umieszczone w działających na terenie naszego kraju bankach spółdzielczych i komercyjnych. Gwarancją BFG nie są objęte lokaty, które zdecydujemy się umieścić w Spółdzielczych Kasach Oszczędnościowo-Rozliczeniowych. Bez względu na to, na jakiej lokacie umieścimy swoje pieniądze możemy liczyć na zwrot zgromadzonego przez nas kapitału do wysokości 100 000 euro. Nie ma tutaj najmniejszego znaczenia, czy swoje pieniądze umieściliśmy na lokacie terminowej, czy na koncie oszczędnościowo-rozliczeniowym. Kiedy dysponujemy większymi oszczędnościami warto umieścić je na kilku lokatach. Lokujmy je jednak tak, aby zgromadzona przez nas kwota nie przekroczyła 100 000 euro. W przypadku takiego rozmieszczenia swoich oszczędności wszystkie zostaną objęte zabezpieczeniem se strony BFG. Jeżeli jednak zgromadzone przez nas oszczędności przekraczają kwotę 100 000 euro, nie oznacza to, że w przypadku upadku banku, stracimy je. Możemy ubiegać się o ich zwrot w ramach przeprowadzanego postępowania upadłościowego banku.

O lokatach bankowych

Do najbardziej popularnym form oszczędzania należy lokowanie oszczędności na lokacie bankowej. Lokaty są jedną z najbardziej bezpiecznych form oszczędzania. Są one także bardzo różnie oprocentowane. Oprocentowanie lokaty zależy nie tylko od banku ( każdy bank oferuje inne oprocentowanie), ale również od długości terminu lokaty oraz od stóp procentowych rynku WIBOR. Lokaty bankowe mogą mieć oprocentowanie stałe, progresywne lub zmienne. Po wejściu naszego kraju do Unii Europejskiej także w naszym kraju obowiązuje prawo unijne, dzięki któremu lokaty bankowe są gwarantowane przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny. Dzięki temu mamy pewność, że jeśli powierzymy oszczędności naszego życia bankowi, wraz z upadłością banku nie stracimy ich. W chwili obecnej depozyty bankowe objęte są gwarancją o wartości 100 000 euro. Popularną formą oszczędzania są także konta oszczędnościowe. Zaletą konta oszczędnościowego jest nie tylko jego oprocentowanie, ale również możliwość wypłacenia zgromadzonego kapitału w dowolnym dla nas momencie. Nie powoduje to przy tym żadnych strat. Za najbardziej bezpieczną formę lokowania oszczędności uważane są także obligacje państwowe. Oprocentowanie emitowanych w naszym kraju obligacji Skarbu Państwa może być zmienne lub stałe. Oszczędności możemy zainwestować również w zakup nieruchomości.

Podział otwartych funduszy inwestycyjnych

Mówiąc o funduszach inwestycyjnych z całą pewnością warto wspomnieć o podziale funduszy otwartych. To właśnie otwarte fundusze inwestycyjne występują obecnie na naszym rynku najczęściej. Tego rodzaju fundusze inwestycyjne dzieli się na fundusze rynku pieniężnego, fundusze obligacji, fundusze stabilnego wzrostu, fundusze zrównoważone, fundusze akcji oraz fundusze z ochroną kapitału. Fundusze rynku pieniężnego to ten rodzaj funduszy, które powszechnie uznawane są za te o największym poziomie bezpieczeństwa. W przypadku funduszy zaliczanych do tej grupy ryzyko poniesienia straty jest najmniejsze. Zysk z tego rodzaju funduszu jest jednakże niewielki. Bardzo często nie przekracza on zysku, który można osiągnąć ze zwykłej lokaty bankowej. Fundusze obligacji to również dość bezpieczna grupa funduszy inwestycyjnych. Trzeba jednak wiedzieć, że jeśli liczymy na szybki zysk to tego rodzaju fundusze z całą pewnością nie są dla nas odpowiednie. Ryzyko straty jest w przypadku tych funduszy również niewielkie. Fundusze stabilnego wzrostu zalicza się do grupy funduszy o średnim poziomie ryzyka. Jeżeli będziemy mieli szczęście to w tym przypadku zysk, który osiągniemy może uplasować się nawet na poziomie trzydziestu procent. Trzeba jednak pamiętać, że w tym przypadku można również zanotować dość sporą stratę. Fundusze zrównoważone to fundusze, które obarczone są dość sporym ryzykiem.

Ważne pojęcia związane z funduszami inwestycyjnymi

Jednym z zagadnień, które związane jest z kwestiami finansowymi są fundusze inwestycyjne. Mówiąc o nich z całą pewnością warto kilka zdań poświęcić na omówienie najważniejszych pojęć, które się z tą tematyką wiążą. Terminem, który zawsze spotkamy jeśli będziemy interesowali się funduszami inwestycyjnymi są aktywa funduszu. Termin ten oznacza nic innego jak majątek, który dany fundusz inwestycyjny posiada. Oczywiście nie można zapomnieć również o TFI, czyli towarzystwie funduszy inwestycyjnych. Towarzystwo to nic innego jak spółka, która została stworzona po to aby można było tworzyć fundusze inwestycyjne oraz nimi odpowiednio zarządzać. Z pojęciem towarzystwa funduszy inwestycyjnych wiąże się termin konwersja. Oznacza on przeniesieni zgromadzonych przez nas na funduszu inwestycyjnym środków na drugi fundusz inwestycyjny. Warto jednak podkreślić, że przeniesienie to odbywa się w ramach tego samego towarzystwa funduszy inwestycyjnych. Możliwe jest także przeniesienie środków w ramach tak zwanego funduszu parasolowego. Z pojęciem funduszu inwestycyjnych związany jest także termin jednostka uczestnictwa. Określa się ją jako cegiełkę, którą możemy zakupić od wybranego przez nas towarzystwa inwestycyjnego. Z funduszami inwestycyjnymi wiążą się również takie pojęcia jak bony skarbowe oraz papiery dłużne.

Sposoby na oszczędzanie

Rozmawiając o finansach z całą pewnością warto kilka słów poświęcić na dyskusję dotyczącą oszczędzania. Z cała pewnością warto oszczędzać. Nawyki oszczędzania mogą bowiem okazać się pomocne na przykład wtedy, kiedy z jakiegoś powodu dopada nas pogorszenie sytuacji finansowej. Możemy wtedy skorzystać z oszczędności, które udało nam się zgromadzić. Z całą pewnością nie ma jednego super efektywnego sposobu oszczędzania. Warto jednak stosować się do kilku zasad, które z pewnością sprawią, że oszczędzanie będzie nam po prostu szło dużo lepiej. Z cała pewnością oszczędza się łatwiej jeżeli wiemy, na co gromadzimy pieniądze. Warto jednak pamiętać o tym, że powinien to być cel realny, które jest możliwy do osiągnięcia. Będzie nam łatwiej oszczędzać jeśli dokładnie sprecyzujemy nasze oczekiwania. Wynika to z konstrukcji naszej psychiki, która lubi widzieć rzeczy bardzo konkretne. Jeśli więc postanawiamy oszczędzać na przykład na samochód powinniśmy wiedzieć jaki powinien być to model czy jaki powinien mieć kolor. Oszczędzanie będzie również o wiele bardziej proste wtedy, kiedy zdecydujemy się na ustalenie daty, w której cel przez nas obrany powinien zostać osiągnięty. W ten sposób uda nam się uniknąć odkładania, a następnie sięgania po odłożone już oszczędności bo przecież zawsze pojawi się jakiś ważny wydatek, którego nie można odwołać.

O przekazywaniu majątku

Mówiąc o kwestiach finansowych z całą pewnością warto kilka słów poświęcić temu w jaki sposób możemy zdecydować o przekazaniu naszego majątku różnym osobom. Możliwości jest bowiem kilka. Przede wszystkim możemy zdecydować się na skorzystanie z opcji spisania testamentu. Takie rozwiązanie jest dobre jeśli zależy nam na tym aby nasz majątek został przekazany dopiero po naszej śmierci. W testamencie określamy komu decydujemy się przekazać jakie dobra. Możemy obdarować nawet kilka czy kilkanaście osób. Najlepiej jest spisać testament u notariusza. Wtedy jest najmniejsze ryzyko tego, że testament zostanie obalony. Jeżeli chcemy przekazać nasz majątek jeszcze za życia możemy skorzystać z opcji darowizny. Trzeba jednak pamiętać, że z takiej opcji możemy skorzystać tylko wtedy, kiedy zdecydujemy się na wizytę u notariusza. Koszty, które poniesiemy będą uzależnione od tego jaka jest wartość majątku, który przekazujemy w darowiźnie. Może on więc wahać się od stu złotych do nawet pięciu tysięcy złotych. Aby umowa o darowiźnie mogła zostać spisana trzeba ze sobą do notariusza zabrać dokument, który potwierdzi naszą tożsamość. Musi to być dowód osobisty. Trzeba mieć również dokument, który jest potwierdzeniem tego jakie pokrewieństwo nas łączy. Stopień pokrewieństwa ma wpływ na to, czy od darowizny będziemy musieli zapłacić podatek.

O spisaniu intercyzy

Z kwestiami finansowymi z całą pewnością mocno związana jest kwestia intercyzy, czyli dokumentu, który mogą spisać ze sobą małżonkowie lub osoby planujące zawrzeć związek małżeński. Taki dokument gwarantuje im rozdzielność majątkową. Z całą pewnością wskazuje się na szereg sytuacji, w których spisanie intercyzy jest pod względem finansowym niezwykle korzystne. Z cała pewnością żadne z małżonków nie powinno traktować intercyzy jako dokumentu, który świadczy o braku zaufania. Kiedy warto zdecydować się na spisanie takiego dokumentu? Z całą pewnością jest to rozwiązanie korzystne wtedy, kiedy jedno z małżonków ma długie, które zaciągnięte zostały jeszcze przed ślubem. Spisanie intercyzy gwarantuje wtedy, że druga strona nie będzie za te długi odpowiadała. Kiedy więc wierzyciele zażądają spłaty to pensja drugiej strony nie będzie mogła być tknięta. Z całą pewnością rozwiązanie to uchroni parę przed poważnymi kłopotami. Intercyza jest również rozsądnym rozwiązaniem wtedy, kiedy prowadzimy działalność gospodarczą. Trzeba bowiem wiedzieć, że posiadanie własnej firmy to zawsze pewne ryzyko finansowe i zawsze trzeba brać pod uwagę to, że może zakończyć się katastrofą. Jeżeli firma zbankrutuje a my nie mamy podpisanej intercyzy to wierzyciel może na przykład przejąć mieszkanie, które jest wspólną własnością. W przypadku spisanej intercyzy taka sytuacja nie będzie miała miejsca.

O oszczędzaniu na emeryturę

Jednym z zagadnień, które w tematyce finansowej wzbudza wielkie emocje jest kwestia emerytury. Analitycy finansowi uważają, że aby na starość nie klepać biedy musimy sami na nią zaoszczędzić. W pewnym momencie zabraknie bowiem środków na wypłatę emerytur. Z całą pewnością więc warto się zdecydować na samodzielne odkładanie pieniędzy. Warto pamiętać, że im wcześniej zaczniemy to robić tym oczywiście lepiej dla nas. Uda nam się bowiem wtedy zgromadzić dużo większą sumę pieniędzy. Jednocześnie wcześnie rozpoczęte oszczędzanie nie będzie wiązało się z koniecznością jakichś wielkich wyrzeczeń. Będziemy bowiem mieli dużo więcej czasu aby odłożyć określoną kwotę. Decydując się na oszczędzanie warto pamiętać o systematyczności. Trzeba bowiem zdawać sobie sprawę z tego, że łatwiej będzie regularnie odłożyć nam mniejszą sumę niż raz na jakiś czas dużą. Decydując się na oszczędzanie pieniędzy na przyszłą emeryturę warto również pamiętać o tym, że warto zdecydować się na lokowanie oszczędności w banku. Dzięki temu pieniądze będą w mniejszym lub większym stopniu się pomnażały. Trzymanie ich w przysłowiowej skarpecie to oszczędzanie martwe, które nie generuje żadnych dodatkowych zysków. Wartym rozważnie rozwiązaniem jest skorzystanie z oferowanych przez banków planów systematycznego oszczędzania.